SAMEN WERKEN AAN BETER WERK

Terug naar overzicht

“De medewerkers maken de arbeidsomstandigheden”

Mediant ontwikkelde een eigen medewerkersonderzoek


Zelf een medewerkersonderzoek optuigen om uiteindelijk de arbeidsomstandigheden te verbeteren, dat deed de Twentse ggz-aanbieder Mediant. Een terugloop van de respons op de gangbare onderzoeken en eigen gedachten over hoe zo’n onderzoek nog veel meer kan bijdragen aan een fijne en veilige werkomgeving brachten manager P&O en Opleidingen en arbocoördinator Freerk Jager op het idee. Na een jaar hard werken was de Arbothermometer geboren. “Als je het in eigen hand hebt, kun je zo’n onderzoek helemaal aanpassen aan jouw organisatie.”

 

Toen bij Mediant de bereidheid om deel te nemen aan onderzoeken begon af te nemen, nam ook het effect van het oude medewerkersonderzoek af. Freerk: “Medewerkers en managers, iedereen in de ggz is druk. Ze moeten het nut ergens van inzien voordat ze iets oppakken. Dat was met het oude medewerkersonderzoek en Risico Inventarisatie en Evaluatie (RI&E) niet meer het geval, vooral omdat er veel vragen werden gesteld over onderwerpen die ver van hen afstaan en waar zij geen goede antwoorden op hadden. Reden voor ons om het roer om te gooien en met een nieuwe impuls te komen.”

“We willen dat medewerkers met elkaar in gesprek gaan.”

Terug naar de basis

Dat werd de compleet vernieuwde RI&E Arbo back to basics, waarvan de Arbothermomter deel uitmaakt . Daarnaast is de RI&E opgedeeld in een RI&E huisvesting, RI&E arbobeleid en RI&E arbobewustzijn. Freerk: “We wilden terug naar de basis. We hebben onszelf afgevraagd wat wij nou belangrijk vinden, namelijk dat medewerkers met elkaar in gesprek gaan. Zo is het idee ontstaan.” P&O ontwikkelde het traject samen met enkele lijnmanagers, een preventiemedewerker en de Ondernemingsraad. “Omdat we geen gecertificeerd toetsingssysteem gebruiken is het extra belangrijk dat we met de OR op één lijn zitten.” Voor afstemming is nauw samengewerkt met de Arbo Unie, om zeker te zijn dat de nieuwe aanpak ook de formele toetsing uiteindelijk zou doorstaan. Dat heeft onder andere geresulteerd in het instrument de Arbothermometer.

 

Compacte vragenlijst

De Arbothermometer peilt op teamniveau de stand van zaken op het gebied van arbeidsomstandigheden. Kunnen medewerkers veilig werken? Voldoet de omgeving aan hun wensen? Kunnen teamleden op een open manier met elkaar in gesprek over lastige situaties? “De kracht van het onderzoek zit ‘m in de compactheid”, aldus Freerk. “We leggen medewerkers een simpele digitale vragenlijst van dertig vragen voor. Die kan in tien minuten en is anoniem. Je moet niet iedereen belasten met vragen over onderwerpen die niet dicht bij hen staan. Daarom vragen wij bijvoorbeeld alleen facilitair nog naar technische aspecten van gebouwen, niet meer de medewerkers in het primair proces.”

“We leggen een simpele vragenlijst van maar dertig vragen voor.”

Dialoog op teamniveau

De resultaten verwerkt P&O op teamniveau en worden ook op dat niveau teruggekoppeld in eenvoudige diagrammen van de belangrijkste uitkomsten per vraag. Elk team gaat vervolgens zelf aan de slag en maakt een plan van aanpak. Daarmee dringt de impact van de arbeidsomstandigheden meteen door tot op de werkvloer.

 

Freerk: “De medewerkers maken de arbeidsomstandigheden. Het ligt dan ook voor de hand dat zij er samen over in gesprek gaan. De resultaten van de vragenlijst vormen de start van de bespreking van het team en de teammanager. Vanuit P&O stimuleren we het gesprek, volgen we wat er gebeurt en monitoren we dat er een plan van aanpak wordt gemaakt, maar de teams doen het zelf. Zij moeten het willen veranderen”, vertelt Freerk. Als resultaten van het onderzoek daartoe aanleiding geven of er concrete behoefte is vanuit een team of manager, volgt er meer ondersteuning door P&O. “Dan helpen we bijvoorbeeld bij het maken van keuzes of ondersteunen we bij de inschakeling van externe coaches. We houden een vinger aan de pols om na te gaan of de dialoog in het team plaatsvindt door te vragen hoe het ermee gaat.”

Eenvoudig en bruikbaar

Freerk is content met het onderzoek zoals het nu staat. De respons was met 85% bij het laatste onderzoek het hoogst ooit en de plannen van aanpak worden daadwerkelijk uitgevoerd. En ook vanaf de werkvloer komen enthousiaste geluiden. “Ze vinden het onderzoek goed behapbaar, dat is fijn. Medewerkers worden soms onderzoeksmoe. Ze ontvangen allerlei enquêtes en kwaliteitsonderzoeken. Meedoen wordt dan een belasting. Onze Arbothermometer is zo eenvoudig en levert zo’n bruikbaar resultaat op, dat het enthousiasme om aan het medewerkersonderzoek mee te doen weer helemaal terug is.”